Baksteen is sterk, voegen zijn kwetsbaar
Metselwerk bestaat uit twee materialen die heel verschillend reageren op water, druk en reinigingsmiddelen. De baksteen zelf is hard gebakken klei en kan veel hebben. De voeg ertussen is mortel, en die is bijna altijd zachter dan de steen. Bij oudere huizen gaat het vaak om kalkmortel, die nog gevoeliger is. Wie metselwerk met hoge druk schoonspuit, ziet de steen misschien schoon worden, maar spuit tegelijk de voegen uit en ruwt de buitenkant van de steen op. Daarna neemt de muur juist meer water en vuil op.
Metselwerk reinigen draait daarom niet om kracht, maar om de juiste combinatie van warmte, tijd en middel. Dat geldt voor de gevel van een woning, maar ook voor tuinmuren, schoorstenen, borstweringen en de bakstenen plint van een bedrijfspand.
Welke vervuiling zit er op metselwerk?
- Groene aanslag en algen: vooral op de noordkant, onder bomen en op tuinmuren die weinig zon krijgen.
- Kalkuitbloei: een witte waas of witte vlekken. Dat zijn zouten uit de steen of mortel die met vocht naar buiten komen, vaak bij nieuwbouw of na een natte periode.
- Zoutuitslag: witte randen of korsten, bijvoorbeeld onderaan een muur of op plekken waar water langs de gevel loopt.
- Roet en verkeersvuil: een grauwe, vettige laag langs drukke wegen en rond schoorstenen.
- Strepen en uitloop: zwarte strepen onder dorpels, vensterbanken en dakgoten.
- Cementsluier en mortelresten: een grijze waas na metselen of een verbouwing. Of die weg kan, beoordeel ik op foto's.
Graffiti op metselwerk is maatwerk. Het hangt sterk af van de soort verf en de steen of het helemaal weg te krijgen is. Dat doe ik op aanvraag, na een proef op een klein stuk.
Hoe ik metselwerk reinig
Stoom en heet water op lage druk
De basis is heet water of stoom op lage druk. De warmte lost vuil, vet en aanslag op, zodat ik niet met hoge druk hoef te werken. Zo blijven de voegen zitten en houdt de steen zijn oppervlak.
Het juiste middel voor de steen
Niet elk middel past op elke steen. Een zuur middel dat cementsluier en kalk oplost, kan op sommige stenen of op kalkmortel vlekken of schade geven. Daarom begin ik altijd met een proefvlak op een onopvallende plek. Waar nodig maak ik de muur eerst nat, zodat het middel aan de oppervlakte blijft werken, en spoel ik daarna grondig na. Ramen, kozijnen en planten scherm ik af.
Kalkuitbloei en zoutuitslag: eerlijk over de oorzaak
Witte uitslag is meestal goed te verwijderen. Maar het komt van binnenuit: zolang er vocht door de muur trekt, bijvoorbeeld door een lekkende goot, een kapotte kitnaad of optrekkend vocht, kan het terugkomen. Zie ik op de foto's of ter plekke iets wat daarop wijst, dan zeg ik dat vooraf. De oorzaak oplossen is dan belangrijker dan een tweede keer reinigen.
Metselwerk en voegwerk
Ik reinig metselwerk, maar ik ben geen voeger. Zijn voegen los, zanderig of ver uitgesleten, dan zie je dat na het reinigen vaak nog beter. In dat geval adviseer ik je om een voeger te laten kijken. Over de volgorde stem je dan het best met de voeger af. Eén ding staat vast: impregneren komt altijd als laatste, op heel en droog metselwerk.
Wanneer is impregneren zinvol?
Na het reinigen kan het metselwerk een dampopen, waterafstotende behandeling krijgen. Dat is vooral zinvol bij een gevel aan de weerkant, dicht bij de kust of op een plek waar de muur na regen lang nat blijft. Water dringt dan minder diep in de steen, de muur droogt sneller op en groene aanslag krijgt minder kans. Bij kapotte voegen, scheuren of vocht dat van binnenuit komt, raad ik het af: dan los je het echte probleem niet op. Meer uitleg staat bij impregneren en invegen.
Wat kost metselwerk reinigen?
Metselwerk reinigen kost €4 tot €9 per m². Impregneren na het reinigen komt daar met €4 tot €8 per m² bij. Waar je uitkomt, hangt af van het oppervlak, de soort vervuiling, de staat van het metselwerk en de bereikbaarheid. Een rekenvoorbeeld als indicatie: een bakstenen muur van 30 m² komt uit tussen €120 en €270 voor het reinigen. De vaste prijs hoor je vooraf, op basis van foto's.
Gaat het om een hele gevel, met ook stucwerk of natuursteen? Kijk dan bij gevelreiniging. Voor de stad zelf is er een pagina over gevelreiniging in Den Haag, en hoe een klus stap voor stap verloopt lees je in gevel reinigen: zo werkt het. Bedrijfspanden en VvE-complexen vallen onder zakelijke buitenreiniging. Stuur een paar foto's via WhatsApp, dan hoor je wat er mogelijk is en wat het kost.